Uzmanlar, iklim değişikliğiyle birlikte daha sık ve şiddetli hale gelen kum ve toz fırtınalarının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda uyarıyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre özellikle Doğu Akdeniz bölgesinde kum ve toz fırtınalarının sıklığı, süresi ve yoğunluğu artış gösteriyor.
Rüzgarla taşınan toz partiküllerinin bazen binlerce kilometre uzağa ulaşabildiği belirtilirken, dünya genelinde yaklaşık 330 milyon kişinin her gün bu partiküllere maruz kaldığı tahmin ediliyor.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ RİSKİ ARTIRIYOR
Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş, uzun süreli kuraklıkların kum ve toz fırtınalarını artırdığını söyledi.
Türkeş’e göre Sahra Çölü, Orta Doğu ve Arap çölleri en önemli toz kaynakları arasında yer alırken, değişen iklim koşulları nedeniyle Akdeniz ve Türkiye’nin de bu sistemlerden daha fazla etkilenme riski bulunuyor.
Uzmanlar, kum ve toz fırtınalarının yalnızca hava kalitesini değil, yağış düzenini, tarımı ve su kaynaklarını da olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
KALP VE AKCİĞERLERİ ETKİLEYEBİLİYOR
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Muzaffer Onur Turan ise çöl tozlarının ciddi bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini belirtti.
Turan, toz bulutlarıyla birlikte sanayi atıkları, polenler, bakteriler ve mantar sporlarının da taşınabildiğini söyledi. Özellikle çok küçük partiküllerin akciğerlerin derin bölgelerine ulaşarak kana karışabileceğini ifade eden Turan, bu durumun solunum ve kalp-damar hastalıklarını tetikleyebileceğini aktardı.
Uzmanlara göre yoğun maruziyet;
- zatürre,
- kalp krizi,
- inme,
- gözlerde yanma,
- boğaz kuruluğu,
- burun kanaması
ve menenjit gibi sağlık sorunlarına yol açabiliyor.
“ÖNLEM ŞART”
Prof. Dr. Türkeş, iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında ağaçlandırma çalışmalarının artırılması ve toprak nemini koruyacak uygulamaların yaygınlaştırılması gerektiğini söyledi.
Uzmanlar, özellikle kronik hastalığı bulunan kişilerin çöl tozlarının yoğun olduğu günlerde daha dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.