Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Sorumlu Hekimi Prof. Dr. Halil Erbiş, organ bağışına ilişkin yanlış bilgilerin bağış kararlarını olumsuz etkileyebildiğini belirtti. Erbiş, 3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası kapsamında beyin ölümü, organların nakil koşulları ve dağıtım süreci hakkında bilgi verdi.
BEYİN ÖLÜMÜ İLE BİTKİSEL HAYAT AYNI DEĞİL
Organ bağışında en yaygın yanlışlardan birinin beyin ölümü ile bitkisel hayatın karıştırılması olduğunu belirten Erbiş, beyin ölümü gerçekleşen kişinin yeniden hayata dönebileceği düşüncesinin gerçeği yansıtmadığını ifade etti.
Beyin ölümünde beyin ve beyin sapının bütün işlevlerinin geri dönüşümsüz olarak kaybedildiğini anlatan Erbiş, bitkisel hayatta ise bazı beyin fonksiyonlarının devam ettiğini bildirdi.
Erbiş, "Oysa beyin ölümü, beynin ve beyin sapının tüm işlevlerinin geri dönüşümsüz olarak kaybedilmesidir. Bitkisel hayatta bazı beyin fonksiyonları devam ederken, beyin ölümünde tıbben ölüm gerçekleşmiştir. Beyin ölümü tanısı, belirlenmiş tıbbi kriterler doğrultusunda uzman hekimler tarafından konulur." ifadelerini kullandı.
HER ORGAN BAĞIŞI NAKİLLE SONUÇLANMIYOR
Organ bağışı beyanında bulunan herkesin organlarının ölüm sonrasında nakledilebileceği düşüncesinin doğru olmadığını belirten Erbiş, nakil için tıbbi koşulların uygun olması gerektiğini vurguladı.
Türkiye'de ölüm sonrası organ nakli, yoğun bakımda solunum cihazına bağlıyken beyin ölümü gerçekleşen ve organları nakle uygun bulunan kişilerden yapılabiliyor.
BAĞIŞLANAN ORGANLAR KİMLERE VERİLİYOR?
Organların belirli kişilere öncelikli olarak verildiği yönündeki inanışlara değinen Erbiş, dağıtımın Sağlık Bakanlığının ulusal organ dağıtım sistemi üzerinden yürütüldüğünü açıkladı.
Nakil sürecinde kan ve doku uyumu, hastanın tıbbi aciliyeti, klinik durumu ve bekleme süresi gibi ölçütler dikkate alınıyor. Organların kimlere nakledileceği kişisel tercihlere göre değil, mevzuatta belirlenen kriterlere göre belirleniyor.
ORGAN BAĞIŞI E-DEVLET VE E-NABIZ'DAN YAPILABİLİYOR
Organ bağışında bulunmak isteyen 18 yaşını doldurmuş ve karar verme yeterliliğine sahip kişiler, e-Devlet ve e-Nabız üzerinden bağış beyanında bulunabiliyor.
Güncel yasal düzenlemeye göre kişinin hayattayken usulüne uygun şekilde açıkladığı bağış iradesi esas alınıyor. Böyle bir beyan bulunmadığında ise kanunda belirtilen yakınların rızası aranıyor. Bağış kararının aileyle paylaşılmasını öneren Erbiş, şu uyarıda bulundu:
"Organ bağışı konusunda kulaktan dolma bilgilerle değil, bilimsel gerçeklerle hareket etmeliyiz. Çünkü yanlış bir inanış nedeniyle verilmeyen bağış kararı, başka bir insanın yaşama şansını etkileyebilir."
