Türkiye'nin 2026-2030 dönemindeki yapay zekâ politikalarını belirleyen Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanlığının 2026/9 sayılı Genelgesi ile hayata geçirilen plan, yapay zekâ alanında insan kaynağının geliştirilmesinden veri altyapısının güçlendirilmesine, yatırımların artırılmasından kamu hizmetlerinde yapay zekâ kullanımına kadar geniş kapsamlı hedefler içeriyor. Yeni eylem planı, 2021-2025 döneminde uygulanan Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi'nin ardından Türkiye'nin bu alandaki yeni yol haritasını oluşturuyor.
ERDOĞAN PLANIN HEDEFLERİNİ AÇIKLAMIŞTI
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 13 Haziran'da düzenlenen Türkiye Yapay Zekâ Zirvesi'nde eylem planının ayrıntılarını kamuoyuyla paylaşmıştı. Erdoğan, planın “Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet” olmak üzere 4 temel eksen ve toplam 16 eylem üzerine kurulduğunu açıklamıştı.
2 YILDA 5 MİLYON KİŞİYE EĞİTİM
Plan kapsamında Ulusal Yapay Zekâ Okuryazarlığı Programı başlatılacak. Türkiye'nin 81 ilinde kurulması planlanan yapay zekâ okuryazarlığı atölyelerinde 2 yıl içerisinde 5 milyon kişiye eğitim verilmesi hedefleniyor. Ayrıca 10 bin ileri düzey yapay zekâ uzmanı ile 100 bin yapay zekâ uygulama profesyonelinin yetiştirilmesi planlanıyor.
10 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM HEDEFİ
Türkiye'nin yapay zekâ altyapısının geliştirilmesi için büyük ölçekli yatırımlar da plan kapsamında yer alıyor. Veri merkezi, bulut teknolojileri ve yapay zekâ altyapılarında en az 10 milyar dolarlık, özel sektör ağırlıklı kaynağın harekete geçirilmesi hedefleniyor. Türkiye'nin mevcut veri merkezi kapasitesinin de 2030'a kadar en az 1 gigavat seviyesine çıkarılması öngörülüyor.
2 BİN KAMU VERİ SETİ KULLANIMA AÇILACAK
Planın önemli başlıklarından biri de veriye erişimin kolaylaştırılması olacak. Sağlık, tarım, savunma ve e-ticaret başta olmak üzere en az 2 bin kamu veri setinin Ulusal Veri Kütüphanesi üzerinden kullanıma sunulması hedefleniyor. Bu adımla araştırmacıların, girişimcilerin ve kamu kurumlarının veriyi yapay zekâ projelerinde daha etkin kullanmasının önü açılacak.
KAMU YATIRIMLARINDAN YAPAY ZEKÂYA PAY AYRILACAK
Eylem Planı kapsamında kamu yatırım programlarından yapay zekâ projelerine en az yüzde 2 pay ayrılması öngörülüyor. KOBİ'ler ve araştırmacılar için hızlı prototip geliştirme imkânı sağlayacak yapay zekâ büyüme bölgelerinin kurulması da hedefler arasında bulunuyor.
İSTANBUL YAPAY ZEKÂ YATIRIMLARININ VİTRİNİ OLACAK
İstanbul'un yapay zekâ alanında Türkiye'nin uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisi merkezi haline getirilmesi planlanıyor. Uluslararası yatırımcılara tek noktadan hizmet verilmesi ve yatırım süreçleri için en fazla 30 iş günü içerisinde yol haritası sunulması da planlanan uygulamalar arasında yer alıyor.
GÜVENLİ VE YERLİ YAPAY ZEKÂ ÖNE ÇIKACAK
Plan yalnızca yatırımlara değil, yapay zekânın güvenli ve etik kullanımına da odaklanıyor. Kullanıcıların haklarının, kişisel verilerin ve mahremiyetin korunmasını amaçlayan risk temelli bir düzenleyici çerçeve oluşturulması hedefleniyor. Türkiye'nin yapay zekâyı yalnızca kullanan değil, geliştiren, üreten, ihraç eden ve güvenilir biçimde yöneten bir ülke konumuna gelmesi amaçlanıyor.
KAMU KURUMLARINA UYGULAMA TALİMATI
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda yürütülecek Eylem Planı kapsamında kamu kurumları, özel sektör, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları birlikte çalışacak. Genelgede kamu kurum ve kuruluşlarının plan kapsamında kendilerine verilen görevleri yerine getirmesi ve ihtiyaç duyulan desteği sağlaması istendi.
