Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Mali Suçları Araştırma Kurulu'nun (MASAK) genel tebliğinde yapılan değişiklik, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Böylece, yabancı uyruklu kişilerin pasaport aracılığıyla uzaktan kimlik doğrulamasına imkan tanıyan sistem devreye alındı.
PASAPORTTA YENİ NESİL DOĞRULAMA SİSTEMİ
Düzenlemeye göre yükümlü kuruluşlar, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan gerçek kişilerin kimliklerini, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO) normlarına uygun ve yakın alan iletişim (NFC) teknolojisiyle donatılmış pasaportları üzerinden uzaktan teyit edebilecek. Bu işlem, pasaportla uzaktan kimlik belirleme konusunda ihtisaslaşmış personel tarafından görüntülü iletişim kanalıyla gerçekleştirilecek.
Müşteri bilgilerinin sıhhati, pasaportun çipinde muhafaza edilen verilerle, pasaport üzerinde basılı bulunan bilgilerin NFC teknolojisi marifetiyle örtüşmesi suretiyle kontrol edilecek. Bu eşleştirme işleminin başarısız olması durumunda, uzaktan kimlik doğrulama metoduyla ticari ilişki kurulamayacak. Görüntülü görüşme esnasında, hem kişinin hem de ibraz ettiği pasaporttaki bilgilerin kayda alınması zorunlu tutuldu.
ADRES TEYİDİ OLMAZSA İŞLEM YAPILAMAZ
Uzaktan kimlik tespiti sürecinde edinilen adres bilgisinin; yerleşim yeri belgesi, adına tanzim edilmiş elektrik, su veya doğalgaz gibi abonelik esaslı hizmet faturalarından işlem tarihinden önceki üç aylık döneme ait olanları, kamu kurumlarınca verilen resmi evraklar veya ilgili ülkenin kamuya açık veri tabanları aracılığıyla risk esaslı yaklaşımla en geç üç ay içinde doğrulanması mecburi hale getirildi. Adres doğrulaması yapılmaksızın para transferi ve nakit çekim işlemleri gerçekleştirilemeyecek.
Müşteri kabulü gerçekleştiren yükümlüler, risklerin teşhisi, derecelendirilmesi, gözetimi ve minimize edilmesine yönelik tedbirleri almakla mükellef olacak. Ayrıca, yükümlü kuruluşlar, riskli kategoride değerlendirilen ülkelerin uyruklarındaki kişileri pasaport üzerinden uzaktan kimlik belirleme yöntemiyle müşteri olarak kabul edemeyecek.
BİLDİRİM VE İSTATİSTİK ZORUNLULUĞU
Müşteri kabul sürecinin başlamasını takip eden bir ay içinde, bu kapsamda hayata geçirilen önlemler, oluşturulan usul ve rehberler hakkında MASAK'a bildirimde bulunulacak. Pasaportla kimlik doğrulaması yapılan kişinin Türk vatandaşlığı kazandığının veya Türkiye Cumhuriyeti mevzuatına göre vergi mükellefiyeti tesis edildiğinin öğrenilmesi durumunda, kimlik belgesinin bir örneği ya da vergi kimlik numarası dijital olarak temin edilerek müşteri kayıtlarıyla ilişkilendirilecek.
Kimlik bilgilerinin sağlaması amacıyla, müşterinin kimlik bilgileriyle uyumlu, yurt içinde veya dışında yerleşik bir banka hesabından ya da banka/kredi kartından para havalesi yapılması şart koşuldu. Müşteri adına açılan hesaba, yalnızca kişinin yurtdışında kendi adına tesis ettirdiği banka hesaplarından para yatırılabilecek; bu hesaptan yurtdışına fon çıkışı ise sadece söz konusu kişi adına açılmış banka hesaplarına gerçekleştirilebilecek.
Kabul edilen müşterilere dair istatistiksel veriler, takvim yılı baz alınarak üçer aylık dönemlerin son ayında MASAK'a iletilecek.