Terörsüz Türkiye sürecinin hukuki zeminini oluşturmak amacıyla hazırlanan çerçeve yasanın TBMM Genel Kurulunda kabul edilmesinin ardından gözler uygulama sürecine çevrildi. Düzenlemeyle silah bırakma ve fesih sürecinden ceza ertelemesine, izleme mekanizmalarından siyasi haklara ilişkin hükümlere kadar yeni dönemin hukuki çerçevesi belirlendi.
Yasanın kabul edilmesiyle sürecin tamamlanmadığı, uygulamaya geçilebilmesi için örgütün varlığına son verdiğinin ve silahlarını teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından tespit ve teyit edilmesinin beklendiği belirtildi.
Güvenlik kurumlarının değerlendirmelerinin ardından konunun Millî Güvenlik Kurulunun (MGK) gündemine taşınması ve örgütün feshedildiğine ilişkin kararın Resmî Gazete’de yayımlanması öngörülüyor.
İMRALI’DAN YENİ ÇAĞRI BEKLENİYOR
Haberde yer alan bilgilere göre güvenlik bürokrasisi, örgüt mensuplarının silahlarını bırakması, kullanılan alanların boşaltılması ve lojistik malzemelerin teslim edilmesi için yaklaşık 1,5 ila 2 aylık bir takvim öngörüyor.
Abdullah Öcalan’ın kısa süre içerisinde örgüt üyelerine tüm silahlarını belirlenen noktalara teslim etmeleri ve geri dönüş sürecine katılmaları yönünde yeni bir çağrıda bulunmasının beklendiği aktarılıyor.
Silah bırakma sürecinin eylül ayının sonuna kadar tamamlanması ve ardından gerekli MGK kararının alınması halinde çerçeve yasada öngörülen uygulamaların ekim ayında başlaması bekleniyor.
SİLAHLARIN TESLİM EDİLECEĞİ MERKEZLER İÇİN TEMASLAR SÜRÜYOR
MİT ve ilgili devlet kurumlarının silahların nerede ve hangi yöntemle teslim edileceğine ilişkin Irak merkezî hükûmeti, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi ve Suriye yönetimiyle temaslarını sürdürdüğü belirtiliyor.
Irak’taki örgüt mensuplarının Erbil ve Süleymaniye’deki Türk temsilciliklerinde oluşturulacak özel birimlere başvurmasının planlandığı, silah teslim işlemlerinin de belirlenen merkezlerde gerçekleştirilmesinin öngörüldüğü aktarılıyor.
Silah bırakma ve fesih sürecinin güvenlik kurumları tarafından doğrulanması, yasanın sonraki hükümlerinin uygulanabilmesi açısından en kritik aşamalardan biri olacak.
SÜRECİ İKİ AYRI KURUL İZLEYECEK
Düzenleme kapsamında sürecin takibi ve kurumlar arasındaki koordinasyon için iki ayrı mekanizmanın oluşturulması öngörülüyor.
Yürütme bünyesinde oluşturulacak kurulun başkanlığını Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz yapacak. Kurulda Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Millî Savunma Bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MGK Genel Sekreteri ve MİT Başkanı yer alacak.
Kurulun silah bırakma ve fesih sürecini güvenlik kurumlarından gelen bilgiler doğrultusunda takip ederek ilgili kurumlar arasındaki koordinasyonu sağlaması öngörülüyor.
TBMM’DE DE İZLEME MEKANİZMASI KURULACAK
Sürecin parlamenter ayağında ise TBMM bünyesinde İzleme ve İrtibat Kurulunun oluşturulması planlanıyor.
Siyasi parti temsilcilerinin bulunacağı kurul aracılığıyla sürecin yalnızca yürütme tarafından değil, Mecliste temsil edilen siyasi partilerin dahil olduğu bir mekanizma üzerinden de takip edilmesi hedefleniyor.
Yürütme ve Meclis bünyesinde oluşturulacak iki kurulun görev alanları farklı olacak ancak her iki yapının da sürecin hukuki çerçevede ilerlemesinde rol üstlenmesi öngörülüyor.
MGK KARARIYLA 6 AYLIK SÜRE BAŞLAYACAK
Yasanın uygulama takvimindeki kritik aşamalardan biri, MGK’nın fesih kararının Resmî Gazete’de yayımlanması olacak.
Kararın yayımlanmasının ardından düzenlemeden yararlanmak isteyen kişiler için 6 aylık başvuru ve uygulama süresinin başlaması öngörülüyor.
Bu dönemde yasada belirtilen şartları taşıyan kişilerin hukuki mekanizmalardan yararlanmasına ilişkin işlemler yürütülecek.
CEZA ERTELEMESİ VE SİYASET YASAĞI UYGULANACAK
Düzenlemede belirli suçlar açısından ceza ertelemesi hükümleri de yer alıyor. 15 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 5 yıllık erteleme öngörülüyor.
Erteleme süresince ilgili soruşturmaların durması, açılmış davaların askıya alınması ve şartları taşıyan hükümlüler açısından tahliye hükümlerinin gündeme gelmesi planlanıyor. Düzenlemenin kalıcı bir af niteliği taşımadığı belirtiliyor.
Düzenlemeden yararlananların erteleme süresi içinde yeniden terör suçu işlemesi halinde ertelemenin kaldırılması, ayrıca kapsam dahilindeki kişiler hakkında 2 ila 3 yıl arasında siyaset yasağı uygulanması öngörülüyor.
TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİNDE NELER YAŞANDI?
Terörsüz Türkiye olarak adlandırılan süreç, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin açıklamaları ile başlayan siyasi temasların ardından örgütün feshi ve silah bırakmasına odaklanan bir yol haritasına dönüştü. Sürecin ilerleyen döneminde silahsızlanmanın hukuki zemininin oluşturulması ve örgüt mensuplarının durumunun nasıl ele alınacağı temel gündem başlıklarından biri oldu.
Bu kapsamda hazırlanan çerçeve yasa TBMM gündemine taşındı ve Genel Kuruldaki görüşmelerin ardından kabul edildi. Düzenlemeyle silah bırakma ve fesih sürecinin güvenlik kurumlarınca teyit edilmesi, sürecin kurullar aracılığıyla izlenmesi ve belirlenen şartları karşılayan kişiler açısından uygulanacak hukuki hükümler düzenlendi.
Bundan sonraki aşamada silahların teslimi ve fesih sürecinin sahadaki karşılığının güvenlik kurumları tarafından doğrulanması bekleniyor. Bu sürecin tamamlanmasının ardından MGK kararının alınması ve Resmî Gazete’de yayımlanmasıyla yasanın uygulama dönemine geçilmesi öngörülüyor.