ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik gerçekleştirilmesi planlanan yeni askerî saldırıların durdurulduğunu açıkladı.
Trump, Orta Doğu ülkelerinin talebi ve olası bir anlaşmaya ilişkin ilerleme sağlanması üzerine yeni saldırıların şimdilik yapılmayacağını belirtti. ABD Başkanı, anlaşmanın kısa sürede sonuçlandırılması şartıyla İran’a yönelik askerî harekâtı askıya aldıklarını bildirdi.
KÖRFEZ ÜLKELERİ DİPLOMASİ ÇAĞRISI YAPTI
Trump’ın kararının arkasında, Suudi Arabistan ve Katar başta olmak üzere Körfez ülkelerinin Washington’a yaptığı diplomasi çağrılarının bulunduğu aktarıldı.
Bölge ülkelerinin, İran’a yönelik yeni ve geniş çaplı bir saldırının enerji tesislerini, ticaret yollarını ve Körfez’deki kritik altyapıyı hedef hâline getirebileceği konusunda ABD yönetimini uyardığı belirtildi.
MUHAMMED BİN SELMAN TRUMP İLE GÖRÜŞTÜ
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde gerilimin azaltılması ve diyaloğa öncelik verilmesi çağrısında bulundu.
Suudi Arabistan’ın resmî açıklamasına göre Bin Selman, diplomatik çözümlerin önünün açılması, bölgenin güvenliğinin korunması ve daha geniş çaplı bir çatışmanın engellenmesi gerektiğini vurguladı.
HÜRMÜZ BOĞAZI İÇİN YENİ TEKLİF SUNULDU
Katarlı arabulucuların İran’a Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik yeni bir teklif sunduğu bildirildi.
Teklifin, boğazdan geçen ticari gemiler için yeni trafik düzenlemeleri oluşturulmasını ve İran ile Umman kıyılarındaki deniz koridorlarının yeniden faaliyete geçirilmesini içerdiği aktarıldı.
İranlı diplomatların teklife olumlu yaklaştığı ancak Tahran’ın nihai kararının henüz kesinleşmediği belirtildi.
TRUMP ANLAŞMA İÇİN İLERLEME SAĞLANDIĞINI SÖYLEDİ
Trump, Orta Doğu’daki müttefiklerin İran savaşını sona erdirebilecek bir anlaşmanın genel çerçevesini oluşturduğunu savundu.
ABD Başkanı, olası anlaşmanın Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılmasını ve İran’ın nükleer faaliyetlerine ilişkin güvenlik kaygılarının giderilmesini kapsayacağını belirtti. İran yönetimi ise anlaşmanın kesinleştiğini henüz resmen doğrulamadı.
HÜRMÜZ BOĞAZI ANLAŞMAZLIĞIN MERKEZİNDE
İran’ın, dünya enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki bazı deniz koridorları üzerinde daha fazla kontrol talep ettiği belirtiliyor.
Washington yönetiminin ise İran’ın boğazdan geçen gemilerden ücret veya geçiş harcı almasına karşı çıktığı aktarılıyor. Bu konunun devam eden müzakerelerin en önemli anlaşmazlık başlıklarından biri olduğu ifade ediliyor.
İRAN YAPTIRIMLARIN KALDIRILMASINI İSTEDİ
İranlı diplomatların, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması karşılığında ülkenin petrol sektörüne uygulanan bazı yaptırımların kaldırılmasını içeren öneriler sunduğu öne sürüldü.
Tarafların deniz trafiğinin güvenliği, petrol sevkiyatı ve İran’ın bölgedeki faaliyetleri konusunda uzlaşma aradığı belirtiliyor. Görüşmelerin henüz sonuçlanmadığı ve müzakerelerin sürdüğü aktarılıyor.
ABD’NİN ASKERÎ SEÇENEĞİ MASADA
Trump saldırıları ertelemiş olsa da ABD yönetimi askerî seçeneğin tamamen ortadan kalkmadığını belirtiyor.
ABD Başkanı, anlaşmanın hızlı biçimde tamamlanmaması veya İran’ın taahhütlerini yerine getirmemesi hâlinde saldırı seçeneğinin yeniden değerlendirilebileceği mesajını verdi.
KÖRFEZ ÜLKELERİ DAHA GENİŞ ÇATIŞMADAN ENDİŞELİ
Körfez ülkeleri, ABD ile İran arasındaki karşılıklı saldırıların uzaması hâlinde enerji tesislerinin, limanların ve sivil altyapının hedef alınmasından endişe ediyor.
Bu nedenle bölge ülkelerinin Washington’dan daha fazla hava savunma desteği ve olası İran saldırılarına karşı güvence istediği öne sürülüyor.
Suudi Arabistan ve Katar’ın gerilimin düşürülmesini savunduğu, bazı Körfez ülkelerinin ise İran’a karşı daha sert bir politika izlenmesini istediği belirtiliyor.
DİPLOMATİK TEMASLAR SÜRÜYOR
Bölgesel arabulucular, ABD ile İran arasında yeni bir ateşkes sağlanması ve Hürmüz Boğazı’nın ticari gemilere tamamen açılması için görüşmelerini sürdürüyor.
Trump’ın saldırıları durdurma kararı gerilimi kısa vadede azaltırken, kalıcı bir uzlaşmaya varılıp varılamayacağı İran’ın teklife vereceği nihai yanıtla belli olacak.