Nişasta bazlı şekerin hızlı emilmesi, karaciğerde yoğun şekilde işlenmesi ve tokluk hissini yeterince uyarmaması sağlık açısından çeşitli riskleri beraberinde getirebiliyor. Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Okan Bülent Yıldız, özellikle aşırı tüketimin obezite, insülin direnci ve metabolik hastalıklarla ilişkili olabileceğine dikkat çekti.
KARACİĞERDE YAĞ BİRİKİMİNİ ARTIRABİLİYOR
NBŞ’nin mısır nişastasından elde edilen ve glukoz ile fruktoz içeren sıvı bir şeker türü olduğunu belirten Yıldız, fruktozun yalnızca karaciğer tarafından işlendiğini söyledi. Yıldız, "Nişasta bazlı şekerin aşırı tüketimi, birçok olumsuz sağlık sorunuyla ilişkili olarak birçok beslenme modelinde yer buluyor. Fazla tüketilmesi, karaciğerde aşırı yüklenmelere ve insülin direncine yol açıyor, bu da vücutta istenmeyen yağ birikimlerine sebep oluyor" dedi.
OBEZİTE VE TİP 2 DİYABET RİSKİNE DİKKAT
Aşırı şeker alımının bel çevresinde ve vücudun genelinde yağlanmayı artırabileceğini ifade eden Yıldız, bu durumun ilerleyen süreçte tip 2 diyabet gibi hastalıkların gelişimine zemin hazırlayabileceğini belirtti. Nişasta bazlı şekerin sıvı halde olması ve hızlı emilmesinin de tokluk mekanizmasını yeterince harekete geçirmediğini vurgulayan Yıldız, "Bunun başında obezite yer alıyor" ifadesini kullandı.
BİR KUTU GAZLI İÇECEK GÜNLÜK SINIRI DOLDURABİLİYOR
Gazlı içeceklerdeki şeker miktarına dikkat çeken Yıldız, "Bir kutu gazlı içecek içtiğinizde 35-40 gram şeker tüketmiş oluyorsunuz. Bu da eklenmiş serbest şeker tüketim sınırınızı tamamen dolduruyor." dedi. Dünya Sağlık Örgütünün serbest şeker tüketiminin günlük enerji alımının yüzde 10’unu geçmemesini önerdiğini hatırlatan Yıldız, bunun yaklaşık 50 grama karşılık geldiğini belirtti.
ETİKET OKUMADAN ALIŞVERİŞ YAPMAYIN
Paketli ürünlerde yalnızca "şeker" ifadesine bakmanın yeterli olmadığını söyleyen Yıldız, fruktoz, glukoz, glukoz-fruktoz ve mısır şurubu gibi ifadelerin de kontrol edilmesi gerektiğini belirtti. Yıldız, "Toplumda nişasta bazlı şeker tüketiminin azaltılmasını sağlamak için etiket okuryazarlığı önemli adımlardan biridir." dedi. Ürünlerin 100 gram veya 100 mililitre başına içerdiği şeker miktarının dikkate alınmasını önerdi.
GEBELİKTE TÜKETİME AYRI UYARI
Gebelik döneminde yüksek miktarda serbest ve eklenmiş şeker tüketiminin hem anne hem de bebek açısından risk oluşturabileceğini ifade eden Yıldız, nişasta bazlı şekerin annede obezite ve metabolik hastalık ihtimalini artırabileceğini söyledi. Çocuklarda tat duyusunun 3 yaşına kadar şekillendiğine de dikkat çeken Yıldız, şeker ve çikolatanın ödül olarak kullanılmasının ilerleyen yaşlarda aşırı şeker tüketimi alışkanlığına dönüşebileceğini belirtti.