Sağlık Bakanlığı, Dünya Diyabet Günü dolayısıyla yayımladığı basın bülteninde hastalığın erken teşhis edilmesi ve düzenli takip edilmesinin önemine dikkat çekti.
Bakanlığın paylaştığı verilere göre dünya genelinde 589 milyon yetişkin diyabetle yaşıyor. Diyabet hastalarının yaklaşık yüzde 40'ı ise hastalığının farkında değil.
Halk arasında şeker hastalığı olarak bilinen diyabet, vücudun yeterli insülin üretememesi veya insülini etkili kullanamaması nedeniyle kan şekeri seviyesinin yükselmesiyle ortaya çıkıyor.
Kontrol altına alınmayan diyabet, zaman içerisinde hayati organlarda kalıcı hasarlara neden olabiliyor.
TÜRKİYE'DE 9,6 MİLYON DİYABET TARAMASI YAPILDI
Sağlık Bakanlığı, diyabetin erken teşhisi ve düzenli takibi amacıyla aile hekimliklerinde yürütülen çalışmaların sonuçlarını paylaştı.
Hastalık Yönetim Platformu (HYP) üzerinden 2026 yılında 9,6 milyon diyabet taraması gerçekleştirildi.
Taramalar sonucunda 376 bin vatandaşa diyabet tanısı konuldu ve bu kişilerin düzenli takip süreçleri başlatıldı. Aynı dönemde aile hekimleri tarafından yaklaşık 8,2 milyon diyabet izlemi yapıldı.
DİYABETİN BELİRTİLERİ NELER?
Diyabetin Tip 1, Tip 2 ve gebelik döneminde görülen diyabet olmak üzere üç temel türü bulunuyor.
Tip 1 diyabet genellikle çocukluk ve gençlik döneminde ortaya çıksa da her yaşta görülebiliyor. Hastalık, vücudun yeterli miktarda insülin üretememesi nedeniyle gelişiyor.
Sağlık Bakanlığının açıklamasına göre çocuklarda çok su içme, sık idrara çıkma, sürekli uyku hâli, açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik ve bulanık görme Tip 1 diyabetin belirtileri arasında yer alıyor.
TİP 2 DİYABET BELİRTİ VERMEDEN İLERLEYEBİLİYOR
Diyabet vakalarının yüzde 90'ından fazlasını Tip 2 diyabet oluşturuyor.
Vücudun insülini etkili kullanamaması veya yeterli miktarda üretememesi sonucunda gelişen Tip 2 diyabet, çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebiliyor.
Fazla kilo, obezite, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme, ailede diyabet öyküsü bulunması ve ileri yaş, hastalığın risk faktörleri arasında gösteriliyor.
Bu nedenle risk grubundaki kişilerin herhangi bir belirti ortaya çıkmasını beklemeden tarama yaptırması öneriliyor.
291 DİYABET OKULUNDA 50 BİNDEN FAZLA KİŞİYE EĞİTİM
Sağlık Bakanlığı, diyabet tanısı alan bireylerin hastalıklarını daha iyi yönetebilmeleri amacıyla Diyabet Okulu programını sürdürüyor.
Türkiye genelindeki 291 diyabet okulunda hastalara ve yakınlarına sağlıklı beslenme, ilaç ve insülin kullanımı, kan şekeri takibi, fiziksel aktivite ve hastalık yönetimi konularında eğitim veriliyor.
2026 yılında bu okullarda 5 binden fazla eğitim düzenlendi. Eğitimlerden 50 bini aşkın kişi yararlandı. Programlarda hekimler, diyabet hemşireleri, diyetisyenler, psikologlar, eczacılar ve sosyal çalışmacılar görev alıyor.
DİYABET POLİKLİNİKLERİNDE 52 BİN KİŞİYE EĞİTİM VERİLDİ
Sağlık Bakanlığına bağlı 334 sağlık tesisinde hizmet veren Diyabet Polikliniklerinde de hastalara yönelik kişisel eğitimler gerçekleştiriliyor.
Hekim tarafından yönlendirilen hastalara insülin enjeksiyonunun doğru uygulanması, kan şekeri ölçümü ve karbonhidrat tüketimi hakkında bilgi veriliyor.
Eğitimlerde kan şekerinin düşmesi veya yükselmesi durumunda yapılması gerekenler de anlatılıyor.
Bakanlığın verilerine göre 2026 yılında Diyabet Polikliniklerinde 52 binden fazla kişiye eğitim verildi.
SAĞLIK BAKANLIĞINDAN ERKEN TANI VE DÜZENLİ TAKİP ÇAĞRISI
Sağlık Bakanlığı, diyabet riskinin azaltılması ve hastalığın kontrol altında tutulması için sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve uygun vücut ağırlığının korunması gerektiğini bildirdi.
Risk grubunda bulunan vatandaşların belirtileri beklemeden aile hekimlerine başvurarak taramalarını yaptırması istendi.
Diyabet tanısı bulunan kişilerin ise tedavi ve kontrollerini aksatmaması gerektiği vurgulandı.
Düzenli takiplerin göz ve böbrek sağlığının korunması, diyabetik ayak gelişiminin önlenmesi açısından önem taşıdığı belirtildi.
