Dövme, insanlık tarihinin başından beri çeşitli toplumlarda, kültürlerde kendine yer buldu. Kimi toplumlarda savaşçıların gücünü belirten sembolleri deriye kazımakla, bir başkasında estetik görünme veya dinsel sembolleri bedeninde taşıma çabasıyla yapıldı. Günümüzde de milyonlarca kişi dövmeden vazgeçemiyor. Amerika Birleşik Devletleri (ABD) merkezli düşünce kuruluşu Pew Araştırma Merkezi'nin 8 bin 480 yetişkinle yaptığı 2023 anketine göre ABD'de yetişkinlerin yüzde 32'sinin en az bir, yüzde 22'sinin birden fazla dövmesi var.
Aytuğ Tattoo Müdürü Alpay Erol, Manşet Haber’e yaptığı açıklamada, Türkiye’de dövmeye olan ilginin giderek arttığını söyledi. Erol, dövme yaşının her sene daha da aşağıya düştüğünü dile getirdi. Dövme sanatçısı Görkem Önal da dövme yaptırmaya yönelik önyargıların zaman içinde azaldığını ifade etti.
DÖVME YAPTIRIRKEN TRENDLER Mİ, İNSANLARIN HİKAYELERİ Mİ?
Eskiden, “orta yaş” olarak tarif edilen insanların dövme yaptırdığını vurgulayan Aytuğ Tattoo Müdürü Alpay Erol, “Şimdi daha gençlerin, ailelerini ikna edip buraya getirip yaptırdıkları bir şeye dönüştü. Yani gözle görülür en büyük değişiklik yaşta oldu diyebilirim” dedi.
Erol, sosyal medyanın ve “ünlülerin” dövmecilere büyük bir katkısı olduğunu dile getirdi. Ünlülerin bir dövme stüdyosuyla bir işlem yapıp bunun reklamını yaptığında yapılan işlemin değil yaptırılan kurumun daha çok güven sağlamış olduğunu belirten Erol, tercih edilen dövmelere ilişkin de bilgi verdi. Erol, şunları kaydetti:
“İnsanların yüzde 50’si kendi hikayelerini yüzde 50’si de trend olan dövmeleri yaptırıyor. Net bir oran veremem tabi ama bizim stüdyolarımıza gelen insanların yarısı kendi hayat hikayelerinden, yaşanmışlıklarından bir şeyler yaptırmak istiyorsa diğer yarısı da biraz daha estetik kaygısıyla hareket ederek trend olan modellere yöneliyor.”
Alpay Erol, günümüzde gerekli belgelere sahip olmayan dövmecilerin, stüdyo bile açmadan ev ortamında yaptığı dövmeleri eleştirdi. Gerekli belgelere sahip olmayan kişiler, sadece para kazanma kaygısıyla özensiz, sağlıklı koşulları sağlamadan dövme yaptığını anlatan Erol, bu koşullarda dövme yapılamayacağını vurguladı.
“BÜTÜN KOLUNU ET BENİ YA DA SİĞİL GİBİ BİR HASTALIK SARMIŞ”
Erol, uygun fiyata ve ev ortamında yaptırılan dövmelerin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekti. Buna ilişkin yaşadığı bir olayı paylaşan Erol, evde kullanılan iğnenin kişiye özel olmadığını ve müşterisinin mikrop kaptığını dile getirdi. Erol, “Evde dövme yaptıran müşterimin kolunda, ortam hijyenik olmadığı için siğil ya da et beni benzeri bir cilt sorunu oluşmuş. Baktığınızda mide bulandıran bir görüntü ortaya çıkmış” ifadelerini kullandı.
“BOYALAR AVRUPA ONAYLI VE BİTKİSEL ÖZLERDEN”
Dövme işindeki en kritik noktanın hijyen olduğunu belirten Erol, “Cilt altına işlem yaptığımız için burada insan sağlığını riske atmamız söz konusu bile değil. Avrupa onaylı ve bitkisel özlerden elde edilen boyalar kullanıyoruz. Eskiye nazaran da sektörün genelinde de boya kullanımı konusunda daha bilinçli hale gelindi” değerlendirmesini yaptı.
DÖVME STÜDYOSU AÇMAK İÇİN NE GEREKİR?
Alpay Erol, dövme stüdyosu açmak için hijyen belgesi gerektiğini, bağlı olunan belediyeden gerekli ruhsat işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğunu ve mesleki yeterlilik belgesinin de alınması gerektiğini aktardı. Denetime ilişkin de konuşan Erol, “Dövme için direkt gelip denetleyen bir kurum yok. Bunu gerekli belediyenin kendine bağlı olan zabıta ekipleri yapıyor. Ruhsatı, vergi levhasıydı gibi maliye denetimleri oluyor. Denetim metotları konumdan konuma bence değişiyordur” dedi.
USTA ÇIRAK İLİŞKİSİ KURSLARDAN ÖNEMLİ
Dövme sanatçısı Görkem Önal da usta-çırak ilişkisi içinde dövme sanatını öğrendiğini belirtti. Sertifikalar ve kurslara ilişkin konuşan Önal, bunların gerekli olduğunu “günün sonunda işi resmiyete döktüğünü” ifade etti. Görkem Önal, buna rağmen, usta-çırak ilişkisiyle dövmeciliğe başlamasını “bir şans” olarak nitelendirdi ve bu mesleğin ustadan çırağa geçmesinin önemli olduğunu vurguladı.
Dövme sanatının bir yerde sanat bir yerde de zanaat sayılabileceğini belirten Önal, “Günün sonunda bir sanat fakat geçinmek zorunda olduğumuz için de bir zanaate dönüşmüş oluyor” dedi.
“MÜŞTERİNİN İSTEDİĞİ TASARIMA GÖRE YÖNLENDİRME YAPIYORUZ”
Görkem Önal, bir müşterinin istediği tasarıma zaman zaman yönlendirmelerle müdahale ettiğini belirtti. Dövmeyi yaptırmadan önce yaptıkları ön görüşmede, müşterinin ne kadar emin olduğunu anlaması için tecrübelerinden yola çıkarak konuştuklarını anlatan Önal, “Günün sonunda müşteri ölene kadar bedeninde taşıyacağı için bu dövmeyi, kendisi ne isterse onu yapıyoruz biz. Fakat ben her zaman müşteriyi yönlendiririm” ifadelerini kullandı.
“İNSANLARIN DÖVMEYE MESAFESİ ZAMAN İÇİNDE AZALDI”
Dövmeye bakışın zaman içinde değiştiğini anlatan Önal, şunları kaydetti:
“Eskiden aileler de iş yerleri de kamu kurumları da çok daha mesafeliydi dövmeye ama günün sonunda bu mesafeyi dinlemeyip de kıran insanlar bu noktalara geldiği için, yeni aileler kurduğu, iş yerleri açtığı, kamu personeli olarak çalıştığı için artık biraz da bakış değişmiş oldu. Yani daha ılımlı bakıyor insanlar”