Her yıl 2,5 milyon kişiye tanısı konulan akciğer kanseri, sinsi ilerleyişiyle tehlike saçıyor. Uzmanlar, özellikle 3 haftayı aşan inatçı öksürüğün asla ihmal edilmemesi gerektiğini vurguluyor. Erken evrede yakalandığında cerrahi ile tamamen iyileşme şansı sunan hastalıkta, vücudun verdiği sinyalleri dikkate almak hayat kurtarıyor.
Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Gazi Gülbaş, Manşet Haber'e yaptığı değerlendirmede, Türkiye'de her yıl 50 bin kişinin yakalandığı bu hastalığa ilişkin önemli bilgiler verdi.
KRİTİK EŞİK: 3 HAFTAYI GEÇEN ÖKSÜRÜK
Hastalığın erken dönemde sessizce ilerlediğini belirten Gülbaş, özellikle geçmeyen öksürüğe dikkat çekti. Prof. Dr. Gülbaş, şu uyarılarda bulundu:
“Akciğer kanseri sinsi bir hastalıktır ve ilk evrelerde hiçbir belirti vermeyebilir. Ancak 3 haftadan uzun süren inatçı bir öksürük, mutlaka ciddiye alınmalıdır. Bunun yanında balgamda kan görülmesi, göğüs ve sırt ağrısı, açıklanamayan kilo kaybı, ses kısıklığı ve nefes darlığı en sık rastlanan bulgulardır. Bu şikayetlerden bir ya da birkaçını yaşayan, özellikle risk grubundaki kişiler vakit kaybetmeden bir göğüs hastalıkları uzmanına başvurmalıdır.”
Gülbaş, erken evrede tanı konulduğunda, hastalığın yayılmadan tedavi edilme ve 5 yıllık sağkalım şansının yüzde 65’lere kadar yükseldiğini ifade etti.
“KOAH SANILAN HASTAMDA ÇOK ERKEN EVRE KANSER YAKALADIK”
Akciğer kanserinde umut veren gelişmelere de değinen Prof. Dr. Gülbaş, bizzat tanıklık ettiği bir vakayı paylaştı. Gülbaş, üniversitede kurduğu Solunum Rehabilitasyon Merkezi’nde yaşadığı deneyimi şöyle aktardı:
“KOAH tanısıyla rehabilitasyon merkezimize başvuran bir hastamızın, akciğer kanserini düşündürecek herhangi bir şikâyeti yoktu. Ancak tedavi öncesi rutin değerlendirme testleri sonucunda kendisine çok erken evrede akciğer kanseri tanısı konuldu. Zamanında uygulanan cerrahi tedavi sayesinde tamamen iyileşti. Bu deneyim, erken tanının hayat kurtardığını bir kez daha gösterdi.”
Gülbaş, bu örneğin taramaların önemini ortaya koyduğunu belirterek özellikle 50 yaş üstü, uzun süreli sigara geçmişi olan ve ailesinde akciğer kanseri öyküsü bulunan kişilerin hiçbir şikayetleri olmasa bile yılda bir kez kontrole gitmeleri gerektiğini vurguladı.
SİGARA İÇENLERDE RİSK 15-30 KAT FAZLA
Akciğer kanserinin en büyük tetikleyicisinin tütün ürünleri olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gülbaş, vakaların yaklaşık yüzde 85 ila 90’ından sigaranın sorumlu tutulduğunu kaydetti. Gülbaş, sigara içenlerde riskin 15 ila 30 kat arttığını hatırlattı.
Sigara kullanmayanların da risk altında olduğunu dile getiren Gülbaş, topraktan yükselen, kokusuz ve renksiz radyoaktif radon gazının da akciğer kanresi riskini artıran ikinci faktör olduğunu söyledi.
Gülbaş, asbest, arsenik, krom, nikel ve uranyum gibi kimyasallarla çalışan iş kollarının bu hastalığa karşı yüksek risk taşıdığını, hava kirliliği ve genetiğin de akciğer kanserine neden olan diğer etmenler olduğunu söyledi.
KİMLER TARAMA YAPTIRMALI?
Erken tanı için düşük doz bilgisayarlı tomografinin (DDBT) önemine dikkat çeken Prof. Dr. Gülbaş, tarama yapılması gereken yüksek riskli grubu şöyle tanımladı:
50-80 yaş aralığında olanlar, 20 paket-yıl (20 yıl boyunca günde 1 paket) sigara içme geçmişi bulunanlar ve sigarayı son 15 yıl içinde bırakmış olanlar.
HAYAT KURTARAN 3 TAVSİYE
Prof. Dr. Gazi Gülbaş, akciğer kanseriyle mücadelede bireysel ve toplumsal farkındalığın şart olduğunu belirterek şunları dile getirdi:
"Sigarayı bırakın. Bırakmak için hiçbir zaman geç değildir; bıraktıktan yaklaşık 10 yıl sonra risk yarı yarıya azalıyor. Vücudunuzun verdiği uyarıları önemseyin. İnatçı öksürük, kan tükürme ve açıklanamayan kilo kaybı gibi sinyallerde doktora başvurmayı ertelemeyin. Erken tanının hayat kurtardığını unutmayın. Özellikle risk grubundaysanız, düzenli kontrollerinizi ihmal etmeyin."
